Portal Orzeczeń Sądu Apelacyjnego w Katowicach

UZASADNIENIE

Decyzją z 26 dnia września 2024r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. odmówił M. S. przyznania prawa do emerytury pomostowej, ponieważ nie posiada wymaganego 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a ponadto po 31 grudnia 2008r. nie wykonywał prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych oraz na 1 stycznia 2009r. nie udowodnił okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych wynoszącego co najmniej 15 lat.

W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony zarzucił błędne wyliczenie jego okresu zatrudnienia i podlegania ubezpieczeniom społecznym, wskazując, że pracował w okresie od 13 września 1982r. do 11 stycznia 2008r. i już tylko ten okres przekracza 25 lat. Nadto podniósł, że brak wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze po 31 grudnia 2008r. nie był spowodowany jego nieróbstwem, czy uchylaniem się od pracy, ale wynikał z tego, że w tym czasie toczyły się postępowania przed sądami pracy o świadczenia rehabilitacyjne i rentowe. Dodatkowo wskazał, że w okresie od 22 września 2005r. do 31 grudnia 2007r. kontynuował leczenie, jednak w związku z wydanym zakazem wystawiania mu zwolnień lekarskich - przebywał na urlopie bezpłatnym.

Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania oraz zasądzenie od ubezpieczonego na jego rzecz kosztów postępowania tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy w Częstochowie wyrokiem z dnia 26 marca 2025r. oddalił odwołanie oraz nie obciążył ubezpieczonego kosztami zastępstwa procesowego organu rentowego.

Z ustaleń Sądu Okręgowego wynika, że M. S. urodził się (...) W dniu 30 lipca 2024r. złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury pomostowej, w rozpoznaniu którego została wydana zaskarżona decyzja z 26 września 2024r. Oceniając prawo odwołującego do żądanego świadczenia organ rentowy przyjął, że legitymuje się całkowitym stażem emerytalnym w wymiarze 22 lat, 7 miesięcy i 29 dni, w tym okresem 18 lat, 6 miesięcy i 23 dni pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Z ustaleń Sądu I instancji wynika także, że ubezpieczony w okresie:



od 13 września 1982r. do 31 maja 1987r. był zatrudniony w (...) w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku dyżurnego ruchu;



od 21 września 1987r. do 6 kwietnia 1989r. był zatrudniony w (...) Zakładach (...) w K. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowiskach elektromontera i maszynisty kotła, w tym w okresie od 27 października 1987r. do 16 grudnia 1988r. odbywał zasadniczą służbę wojskową, po zakończeniu której do pracy wrócił 17 stycznia 1989r.;



od 10 kwietnia 1989r. do 11 stycznia 2008r. był zatrudniony w (...) S.A. (...) Zakładzie (...) w C. - (...) w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku starszego dyżurnego ruchu, w tym w okresie od 2 do 10 kwietnia 1994r. oraz od 22 września 2005r. do 31 grudnia 2007r. korzystał z urlopu bezpłatnego, natomiast w okresie od 20 czerwca do 3 lipca 1992r. (14 dni), od 8 lutego do 12 marca 1993r. (1 miesiąc i 3 dni), od 5 lipca do 6 sierpnia 1993r. (1 miesiąc i 3 dni), od 9 do 23 sierpnia 1993r. (15 dni), od 3 do 10 lutego 1994r. (8 dni), od 15 do 26 września 1994r. (12 dni), od 2 do 26 grudnia 1994r. (25 dni), od 15 maja do 13 czerwca 1995r. (1 miesiąc), od 13 do 21 lipca 1995r. (9 dni), od 17 października do 17 listopada 1995r. (1 miesiąc i 2 dni), od 29 lipca do 18 października 1996r. (2 miesiące i 21 dni), od 22 października do 30 listopada 1996r. (1 miesiąc i 10 dni), od 1 sierpnia do 4 września 2002r. (1 miesiąc i 4 dni), od 5 września do 3 listopada 2002r. (1 miesiąc i 29 dni), od 11 listopada do 1 grudnia 2002r. (21 dni), od 31 stycznia do 28 lutego 2003r. (1 miesiąc i 1 dzień), od 10 do 13 lipca 2003r. (4 dni), od 14 do 18 lipca 2003r. (5 dni), od 23 lipca do 4 sierpnia 2003r. (13 dni), od 6 sierpnia do 29 września 2003r. (1 miesiąc i 25 dni), od 13 lutego do 16 marca 2004r. (1 miesiąc i 3 dni), od 17 marca do 8 listopada 2004r. (7 miesięcy i 23 dni), od 1 kwietnia do 3 maja 2005r. (1 miesiąc i 3 dni) i od 4 maja do 10 sierpnia 2005r. (3 miesiące i 8 dni) był niezdolny do pracy z powodu choroby.

M. S. od 20 października 1999r. prowadzi na własny rachunek pozarolniczą działalność gospodarczą, która 27 stycznia 2010r. z urzędu została wpisana do Ewidencji Działalności Gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Miasta i Gminy K.. Przeważającym i wykonywanym rodzajem działalności jest (według PKD) sprzedaż hurtowa elektrycznych artykułów użytku domowego. Z tytułu prowadzenia przedmiotowej działalności był zgłoszony wyłącznie do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego i nigdy nie opłacał z tego tytułu żadnych składek na ubezpieczenia społeczne. Faktycznie 31 grudnia 2002r. zakończył prowadzenie działalności gospodarczej.

Wyłączając okresy urlopu bezpłatnego, przerw pomiędzy kolejnymi okresami zatrudnienia oraz przerwy pomiędzy zakończeniem służby wojskowej a podjęciem pracy, ubezpieczony podlegał ubezpieczeniom społecznym w okresie:



od 13 września 1982r. do 31 maja 1987r. (4 lata, 8 miesięcy i 18 dni);



od 21 września 1987r. do 26 października 1987r. (1 miesiąc i 6 dni);



od 27 października 1987r. do 16 grudnia 1988r. (1 rok, 1 miesiąc i 21 dni);



od 17 stycznia 1989r. do 6 kwietnia 1989r. (2 miesiące i 21 dni);



od 10 kwietnia 1989r. do 1 kwietnia 1994r. (4 lata, 11 miesięcy i 22 dni);



od 11 kwietnia 1994r. do 21 września 2005 roku (11 lat, 5 miesięcy i 11 dni);



od 1 stycznia 2008 roku do 11 stycznia 2008r. (11 dni).

Łącznie suma powyższych okresów wynosi 22 lata, 7 miesięcy i 20 dni, a przy rozbiciu na okresy składkowe i nieskładkowe oraz uwzględnieniu zasad obliczania wymiaru okresów składkowych i nieskładkowych określonych w § 31 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 11 października 2011r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. z 2011r., poz. 1412), który to przepis wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2023r. I SK 109/20 (OTK-A2024/25) został uznany za niezgodny z Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej i 29 grudnia 2024r. utracił moc obowiązującą, wynosi 22 lata, 7 miesięcy i 29 dni.

W okresie zatrudnienia w (...) na stanowiskach dyżurnego ruchu i starszego dyżurnego ruchu M. S. pracował przy ustawianiu dróg przebiegu pociągów na stacji C., w nastawni (...) oraz na posterunku odgałęźnym K. w C. K..

W oparciu o powyższe ustalenia Sąd Okręgowy uznał, że odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.

Wskazał, iż zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych (tekst jednolity Dz. U. z 2023r., poz. 164), prawo do emerytury pomostowej, z uwzględnieniem art. 5-12, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:



urodził się po dniu 31 grudnia 1948r.;



ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat;



osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn;



ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn;



po dniu 31 grudnia 2008r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3.

Sąd I instancji przypomniał również, że w myśl art. 49 ustawy, prawo do emerytury pomostowej przysługuje również osobie, która:



po dniu 31 grudnia 2008r. nie wykonywała pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3;



spełnia warunki określone w art. 4 pkt 1-5 i 7 i art. 5-12;



w dniu wejścia w życie ustawy miała wymagany w przepisach, o których mowa w pkt 2, okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3.

Zdaniem Sądu Okręgowego, niesporne jest, że M. S. urodził się po 31 grudnia 1948r., przekroczył 60 lat życia oraz legitymuje się okresem pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wynoszącym 18 lat, 6 miesięcy i 23 dni. Sporne natomiast jest, czy legitymuje się co najmniej 25-letnim okresem składkowym i nieskładkowym, czy po 31 grudnia 2008r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych, lub na 1 stycznia 2009r. legitymuje się okresem co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych.

Sąd podkreślił przy tym, że zgodnie z w pełni akceptowanym poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z 15 grudnia 2000r. (II UKN 147/00, OSNP 2002/16/389), istota decyzji organu rentowego polega na rozstrzygnięciu o prawie do konkretnego świadczenia (lub o jego wysokości) jako całości, a nie o poszczególnych elementach składających się na to prawo. Sąd stwierdzający spełnienie przez ubezpieczonego jednego lub więcej warunków powstania prawa do świadczenia, nie może ustalić tego w sentencji wyroku, przy jednoczesnym oddaleniu odwołania ubezpieczonego od niekorzystnej dla niego decyzji organu rentowego.

Mając powyższe na uwadze powyższe Sąd I instancji w pierwszej kolejności dokonał oceny, czy ubezpieczony legitymuje się ogólnym okresem ubezpieczenia (okresami składkowymi i nieskładkowymi) w wymiarze co najmniej 25 lat, albowiem w przypadku nie spełnienia tejże przesłanki nabycia prawa do emerytury pomostowej, zbędne byłoby czynienie jakichkolwiek ustaleń co do wykonywania przez niego pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.

W opinii Sądu Okręgowego, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym zwłaszcza znajdujące się w aktach organu rentowego świadectwa pracy oraz zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu, jednoznacznie wskazuje, że całkowity wymiar okresów składkowych i nieskładkowych przebytych przez M. S. wynosi 22 lata, 7 miesięcy i 20 dni (22 lata, 7 miesięcy i 29 dni przy rozbiciu na okresy składkowe i nieskładkowe), a tym samym jest znacznie niższy niż wymagane 25 lat. W konsekwencji powyższego, nie przysługuje mu prawo do emerytury pomostowej, niezależnie od tego, czy pracę wykonywaną przez niego w okresach zatrudnienia w (...) od 13 września 1982r. do 31 maja 1987r. i w (...) S.A. (...) Zakładzie (...) w C. - (...) od 10 kwietnia 1989r. do 11 stycznia 2008r. (z wyłączeniem okresów urlopu bezpłatnego od 2 do 10 kwietnia 1994r. oraz od 22 września 2005r. do 31 grudnia 2007r.) można zaliczyć do prac o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o emeryturach pomostowych. Jednocześnie, zdaniem Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy zdaje się wskazywać, że faktycznie w powyższych okresach ubezpieczony wykonywał prace bezpośrednio przy ustawaniu drogi przebiegu pojazdów, które zostały wymienione w poz. 6 załącznika nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych, jednak z uwagi na przedstawione powyżej okoliczności, brak było potrzeby dalszego prowadzenia postępowania dowodowego na tę okoliczność.

Dodatkowo Sąd Okręgowy wskazał, że niezależnie od tego jakie były przyczyny korzystania przez odwołującego z urlopu bezpłatnego, to tego rodzaju okres nie został wymieniony w zamkniętych katalogach okresów składkowych i nieskładkowych określonych w art. 6 i art. 7 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2024r., poz. 1631), a co za tym idzie, jest to okres z punktu widzenia ubezpieczeń społecznych obojętny (nieuwzględniany przy ocenie prawa do świadczeń).

Nadto Sąd ten zauważył, że do okresów składkowych zalicza się m.in. okresy ubezpieczenia (art. 6 ust. 1 pkt 1 powyższej ustawy), przez które rozumie się okresy opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz okresy nieopłacania składek z powodu przekroczenia w trakcie roku kalendarzowego kwoty rocznej podstawy wymiaru składek, o którym mowa w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 4 pkt 5 ustawy emerytalnej). Co za tym idzie, okres prowadzenia przez M. S. pozarolniczej działalności gospodarczej, za który nie opłacił składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, nie jest okresem składkowym, jak również okresem nieskładkowym (taki okres nie został wymieniony w art. 7 ustawy emerytalnej) i nie podlega uwzględnieniu przy ustalaniu wymiaru jego stażu emerytalnego. Zważywszy natomiast na oświadczenie ubezpieczonego, że faktycznie 31 grudnia 2002r. zakończył prowadzenie działalności gospodarczej, okres ten ”nie pokryłby” okresu urlopu bezpłatnego od 22 września 2005r. do 31 grudnia 2007r. oraz nie mógłby uzupełnić okresów ubezpieczenia o okres przypadający po 11 stycznia 2008r. (po zakończeniu jego ostatniego zatrudnienia), zaś pozostały okres prowadzenia działalności gospodarczej pokrywał się z okresem zatrudnienia, a ten sam okres kalendarzowy można przy ustalaniu wymiaru okresów skałkowych i nieskładkowych uwzględnić tylko jeden raz, niezależnie od tego, ile w tym czasie dana osoba miała tytułów podlegania ubezpieczeniem społecznym.

Na mocy art. 235 ² § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd pominął wnioskowany przez ubezpieczonego dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu mikrobiologii i immunologii lekarskiej, ponieważ został zgłoszony na okoliczności nie mające żadnego znaczenia w niniejszej sprawie.

Wobec powyższego, Sąd Okręgowy na mocy art. 477 ¹⁴ § 1 k.p.c. oraz przepisów powołanych w treści niniejszego uzasadnienia oddalił odwołanie jako bezzasadne, przyjmując jednocześnie, że w sprawie zachodzi przypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu art. 102 k.p.c., uzasadniający odstąpienie od obciążenia odwołującego kosztami zastępstwa procesowego organu rentowego, mając na uwadze, że odwołujący aktualnie nie ma żadnych źródeł dochodu i mógł być przekonany co do słuszności swojego odwołania wadliwie interpretując sposób liczenia okresów składkowych i nieskładkowych (z okresami nieświadczenia pracy z powodu urlopów bezpłatnych).

Apelację od omówionego orzeczenia wywiódł ubezpieczony, zaskarżając wyrok w całości.

Powołując się na zarzut:

1)  błędu w ustaleniach faktycznych,

2)  nie odniesienia się do złożonego materiału dowodowego,

3)  odmowy dopuszczenia dowodu z opinii biegłego sądowego lekarza z zakresu mikrobiologii i immunologii,

4)  nie dopełnienia obowiązków służbowych poprzez niezawiadomienie organów ścigania celem wyjaśnienia kto dokonywał fałszowania jego dokumentów dotyczących prowadzenia fikcyjnej działalności gospodarczej

- skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i przyznanie emerytury pomostowej.

Organ rentowy wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie od odwołującego na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja ubezpieczonego nie zasłużyła na uwzględnienie.

Spór w rozpatrywanym przypadku dotyczył uprawnień M. S. do emerytury pomostowej.

Podejmując rozważania przypomnieć należy, iż ustawa z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2024r. poz. 1696) zastąpiła przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2024r. poz. 1631), określające zasady przyznawania emerytur w niższym wieku pracownikom zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze nowymi regulacjami określającymi zasady nabywania wcześniejszych emerytur z tytułu tego rodzaju pracy. Ustawa o emeryturach pomostowych ma charakter przejściowy, ograniczając prawo do uzyskania świadczenia do osób urodzonych po dniu 31 stycznia 1948r., które prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze rozpoczęły przed dniem 1 stycznia 1999r. Jej celem jest ograniczenie kręgu uprawnionych do emerytury z powodu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze do mniejszej liczby sytuacji uzasadnionych rzeczywistą koniecznością przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w których oczekiwania osób, które rozpoczęły wykonywanie takiej pracy na starych zasadach, na wcześniejsze przejście na emeryturę, powinny zostać zaspokojone (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2012r., II UK 164/11, OSNP 2013 nr 5-6, poz. 62 i z dnia 4 września 2012r., I UK 164/12, OSNP 2013 nr 15-16, poz. 185; uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010r., K 17/09, OTK-A 2010, nr 3, poz. 21 oraz uzasadnienie projektu ustawy, Sejm RP VI kadencji, nr druku 1070).

Wskazany cel ustawy o emeryturach pomostowych realizują przepisy określające warunki nabycia prawa do przewidzianego w niej świadczenia, w tym art. 4 i art. 49. W myśl pierwszego z nich, prawo do emerytury pomostowej, z uwzględnieniem art. 5-12, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:

1)  urodził się po dniu 31 grudnia 1948r.;

2)  ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący, co najmniej 15 lat;

3)  osiągnął wiek wynoszący, co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn;

4)  ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący, co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn;

5)  po dniu 31 grudnia 2008r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3.

Z powołanego unormowania wynika zatem, iż przy nabywaniu prawa do emerytury pomostowej na podstawie art. 4 ustawy uwzględnieniu podlegają przypadające przed dniem 1 stycznia 2009r. okresy pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jednakże dotyczy to wyłącznie sytuacji spełnienia przez ubezpieczonego wszystkich pozostałych przesłanek określonych w powołanym przepisie. Inaczej rzecz ujmując, osobom wykonującym przed dniem wejścia w życie tej ustawy prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), uwzględnia się do dnia 1 stycznia 2009r. okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. nr 8, poz. 43 ze zm.), pod warunkiem, że wykonywały po dniu 31 grudnia 2008r. pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych. Możliwość ta jest natomiast wyłączona w stosunku do osób, które takiej pracy po wskazanej dacie nie wykonywały, a w rezultacie nie spełniają warunku określonego w art. 4 pkt 6 tej ustawy.

Natomiast wspomniany art. 49 ustawy o emeryturach pomostowych zmienia wymagania konieczne do uzyskania emerytury dla osób niespełniających warunku z jej art. 4 pkt 6, zwalniając je wprawdzie z konieczności wykonywania po dniu 31 grudnia 2008r. pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 owej ustawy, jednakże wprowadzając równocześnie w to miejsce wymaganie, aby ubiegający się o to świadczenie pracownik spełniał w dniu wejścia w życie ustawy (1 stycznia 2009r.) warunek posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy. Warunek ten został jasno wyrażony (art. 49 pkt 3) i jest zgodny z jej celem. W świetle tego przepisu nie ma podstaw prawnych do przyznania emerytury pomostowej ubezpieczonemu, którego dotychczasowy okres pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze nie może być kwalifikowany jako okres pracy w warunkach szczególnych lub pracy o szczególnym charakterze w rozumieniu dziś obowiązujących przepisów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2023r., III USK 267/22, LEX nr 3573241).

Odmawiając skarżącemu prawa do przedmiotowego świadczenia organ rentowy uznał, że nie posiada wymaganego 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a nadto po 31 grudnia 2008r. nie wykonywał prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych oraz na 1 stycznia 2009r. nie udowodnił okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych.

Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, niespełnienie przez zainteresowanego ustawowych warunków koniecznych do przyznania świadczenia w każdym przypadku powoduje wydanie decyzji odmownej. Wydanie takiej decyzji następuje również wtedy, gdy nie spełnia on chociażby jednego z ustawowych warunków niezbędnych do przyznania świadczenia. W sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych nie jest bowiem dopuszczalne wydanie wyroku ustalającego spełnienie przez ubezpieczonego niektórych warunków wymaganych do nabycia prawa do świadczenia i przyznającego to świadczenie pod warunkiem spełnienia pozostałych warunków w przyszłości (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2010r., I UK 262/09, LEX nr 585728).

Nie sposób jednocześnie nie zwrócić uwagi, iż przepisy prawa ubezpieczeń społecznych mają charakter norm bezwzględnie obowiązujących, co oznacza, iż instytucja emerytury pomostowej podlega ścisłej wykładni (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2011r., II UK 2/22, M.P.Pr. 2011, nr 12, s. 663-664).

Wbrew zarzutom apelującego, przeprowadzone przez Sąd I instancji obszerne postępowanie dowodowe istotnie nie potwierdziło, aby legitymował się wymaganym okresem składkowym i nieskładkowym wynoszącym co najmniej 25 lat i już tylko z tej przyczyny nie spełnia warunków do nabycia prawa do emerytury pomostowej, niezależnie od tego, czy organ rentowy prawidłowo uznał, iż przed dniem 1 stycznia 2009r. nie wykazał okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych w wymiarze co najmniej 15 lat.

Jak wynika wszak z ustaleń poczynionych przez Sąd Okręgowy, udowodniony przez M. S. okres składkowy i nieskładkowy (z pominięciem okresów urlopu bezpłatnego, przerw pomiędzy kolejnymi okresami zatrudnienia oraz przerwy pomiędzy zakończeniem służby wojskowej o powrotem do pracy), wynosi 22 lata, 7 miesięcy i 20 dni i jako oczywiście krótszy od wymaganych 25 lat takich okresów, eliminując go z kręgu osób uprawnionych do objętego sporem świadczenia.

Bez znaczenia pozostają przy tym przyczyny powyższych przerw w zatrudnieniu, również w ocenie Sądu Apelacyjnego, czyniąc bezprzedmiotowym wniosek dotyczący dowodu z opinii biegłego z zakresu mikrobiologii i immunologii.

Podobnie, krytyki nie wytrzymuje także zarzut odnoszący się do niezawiadomienia przez Sąd I instancji organów ściągania celem wyjaśnienia kto dokonywał fałszowania dokumentów dotyczących prowadzenia fikcyjnej działalności gospodarczej ubezpieczonego.

Pomijając, iż z tego rodzaju zawiadomieniem może wystąpić sam odwołujący, co najważniejsze - jak wynika z zaświadczenia z dnia 27 stycznia 2010r. - wpis do ewidencji działalności gospodarczej M. S. prowadzonej przez Burmistrza Miasta i Gminy K. dokonany został z urzędu.

Podkreślenia wymaga jednocześnie, iż skarżący nie przedstawił jakichkolwiek innych dowodów pozwalających na ustalenie, że faktycznie legitymuje się wspomnianym okresem składkowym i nieskładkowym.

Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Apelacyjny uznając apelację ubezpieczonego za bezzasadną, na mocy art. 385 k.p.c., orzekł o jej oddaleniu.

O kosztach zastępstwa procesowego organu rentowego w postępowaniu apelacyjnym rozstrzygnięto na podstawie art. 102 k.p.c.

/-/ SSA Antonina Grymel